Trang

Thứ Sáu, 16 tháng 10, 2026

6730. Đại Tá Phạm Bá Hoa: Đôi Dòng Ghi Nhớ hay Hồi Ký Chính Trị 1963-1975. (Bản pdf & file âm thanh)

Phạm Bá Hoa, sinh năm 1930 tại làng Đại Ngãi, quận Kế Sách, tỉnh Sóc Trăng. Nhập ngũ ngày 12 tháng 5 năm 1954 vào Trường Sĩ Quan Trừ Bị Thủ Đức, thuộc tài nguyên sĩ quan trừ bị khóa 5. Vì không đủ cơ sở, được gởi lên học Trường Võ Bị Liên Quân/Đà Lạt. Trở về Thủ Đức dự lễ tốt nghiệp khóa Vì Dân cuối tháng 1 năm 1955, với cấp bậc Thiếu Úy.

Thứ Năm, 15 tháng 10, 2026

6729. 01-04-1955 – Số 90 (LQ): Washington gửi chỉ thị cho Collins. 51TL

 90. Ngày 01-04-1955 – Ngoại trưởng Dulles chỉ thị Collins tiếp tục ủng hộ Ngô Đình Diệm, thúc đẩy mở rộng Chính phủ và xem xét lại cách giải quyết vấn đề Cao Đài, Hòa Hảo.

Link nguyên văn. 

https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d90

51TL

GPT DỊCH

90. Điện văn của Ngoại trưởng Hoa Kỳ gửi Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam

Washington, ngày 01-04-1955, lúc 11 giờ 14 sáng.

6728. 01-04-1955 – Số 86 (LQ): Nhân viên phái bộ ghi lại hoạt động và lập trường của Collins. 50TL

 Phần III. Đề nghị thay Diệm và chấm dứt nhiệm vụ: 01-04-1955 – 15-05-1955

86. Ngày 01-04-1955 – Đại tá Kelly ghi lại việc Collins từ chối làm trung gian với Pháp và cố vấn quân sự cho Ngô Đình Diệm trong đêm.

Link nguyên văn

https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d86

50TL

GPT DỊCH

86. Bản ghi nhớ lưu hồ sơ của Đại tá J. E. Kelly, thuộc Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam

Sài Gòn, ngày 01-04-1955.

6727. 31-03-1955, nửa đêm – Số 85 (C): Collins đề nghị mở rộng Chính phủ và tránh nội chiến. 49TL

 85. Ngày 31-03-1955, lúc nửa đêm – Collins báo cáo các cuộc thương lượng đình chiến, đề nghị Ngô Đình Diệm mở rộng Chính phủ và tìm giải pháp chính trị để tránh nội chiến.

Link nguyên văn: 

https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d85

49TL

 GPT DỊCH

85. Điện văn của Đại diện Đặc biệt tại Việt Nam (Collins) gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ

Sài Gòn, ngày 31-03-1955, lúc nửa đêm.

6726. 31-03-1955, 23 giờ – Số 84 (C): Collins quy phần lớn trách nhiệm cuộc khủng hoảng cho Diệm. 48TL

 84. Ngày 31-03-1955, lúc 23 giờ – Collins quy phần lớn trách nhiệm cuộc khủng hoảng chính trị cho Ngô Đình Diệm và đề nghị xem xét các giải pháp thay thế chính phủ Diệm.

Link nguyên văn.

https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d84

48TL

GPT DỊCH

84. Điện văn của Đại diện Đặc biệt tại Việt Nam (Collins) gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ

Sài Gòn, ngày 31-03-1955, lúc 23 giờ.

6725. 30-03-1955. Số 82 (C): Collins: Báo cáo việc đình chiến và nguy cơ giao tranh tái diễn. 47TL

 82. Ngày 30-03-1955, lúc 23 giờ – Collins báo cáo tình hình sau cuộc giao tranh với Bình Xuyên, lập trường của Ngô Đình Diệm và những bất đồng với Tướng Ely.


Link nguyên văn:

https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d82

47TL

GPT DỊCH

82. Điện văn của Đại diện Đặc biệt tại Việt Nam (Collins) gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ

Sài Gòn, ngày 30-03-1955, lúc 23 giờ.

6724. 30-03-1955, 13 giờ – Số 81 (C). Collins: Tường trình giao tranh đêm 29 rạng 30-03. 46TL

 81. Ngày 30-03-1955, lúc 13 giờ – Collins tường trình các cuộc giao tranh giữa Bình Xuyên và Quân đội Quốc gia Việt Nam trong đêm 29 rạng sáng 30-03-1955.


Link nguyên văn. 

46TL

GPT DỊCH

81. Điện văn của Đại diện Đặc biệt tại Việt Nam (Collins) gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ

Sài Gòn, ngày 30-03-1955, lúc 13 giờ.

6723. Giải Nobel vật lý năm 2026.

Sự khác biệt giữa hạt neutrino với ba loại hạt proton, neutron và electron trong cấu tạo nguyên tử.

  • Proton, neutron và electron: Là những hạt cấu tạo nên các nguyên tử của vật chất thông thường (nói thông thường vì có ngoại lệ như hydrogen 1 proton trong hạt nhân; 1 electron ở bên ngoài hạt nhân; không có neutron).

  • Neutrino: Không tham gia cấu tạo nguyên tử, nhưng có thể đi xuyên qua vật chất, kể cả cơ thể con người và Trái Đất mà hầu như không bị cản trở.

 

03 câu hỏi về giải Nobel vật lý năm 2026. 

1/- Giải Nobel vật lý năm 2026 nói gì?

2/- Giải thích cho người bình dân hiểu. 

3/- Phát hiện này có ý nghĩa gì trong khoa học và đời sống?

Thứ Tư, 14 tháng 10, 2026

6722. TRONG DỊP LỄ XUẤT QUÂN QUÂN ĐỘI CAO ĐÀI NGỎ LỜI CÙNG CÁC CHIẾN SĨ CAO ĐÀI (03-02-1952).

 

Đại Đồng Xã ngày 08/01 Nhâm Thìn (03-02-1952)
Đức Hộ Pháp.

 TRONG DỊP LỄ XUẤT QUÂN QUÂN ĐỘI CAO ĐÀI NGỎ LỜI CÙNG CÁC CHIẾN SĨ CAO ĐÀI

Bần Đạo xin để lời chào cả các Quan Khách đã đến dự cái lễ này làm cho nó càng thêm long trọng. Bần Đạo xin kiếu lỗi cùng các Ngài giờ phút này, Bần Đạo có nhiều điều cần yếu để tỏ cùng các Chiến Sỹ Cao Đài, tức nhiên các phần tử thanh niên của Đạo. Bần Đạo xin để lời kiếu lỗi, và cho phép Bần Đạo nói chuyện cùng các con cái của Bần Đạo tức nhiên cùng các chiến sỹ trong giờ phút nghiêm trọng này.

6721. LỜI HIỆU TRIỆU CHIẾN BINH CAO ĐÀI NHƠN DỊP LỄ XUẤT QUÂN (15-02-1951)

 Bần Đạo đặt ra cả tín nhiệm tương lai nước nhà trong tay Đức Quốc Trưởng Bảo Đại.

Đại Đồng Xã, ngày 08-01-Tân Mão (dl. 15-02-1951).
Đức Hộ Pháp.

LỜI HIỆU TRIỆU CHIẾN BINH CAO ĐÀI NHƠN DỊP LỄ XUẤT QUÂN.

 

Thưa cùng chư Viên Quan, thưa cùng chư Chức Sắc Thiên Phong, chư Tín Đồ Nam Nữ, các Chiến Binh Cao Đài.

Thứ Ba, 13 tháng 10, 2026

6720. Nguyễn Thiệu Lâu: Quốc Sử Tạp Lục (bản PFD và file âm thanh)

 

 

Nguyễn Thiệu Lâu là một sử gia khảo chứng nghiêm cẩn, thuộc lớp trí thức tiền chiến. Quốc Sử Tạp Lục là tập hợp các bài nghiên cứu lịch sử của ông, nổi bật bởi tinh thần thực chứng, tư duy phản biện và sự quan tâm đặc biệt đến các vấn đề lịch sử Việt Nam thế kỷ XIX.

6719. Trần Trọng Kim: Việt Nam Sử Lược (bản PDF và file âm thanh).


BBT giới thiệu tác phẩm: Việt Nam Sử Lược của học giả Trần Trọng Kim. 

Đây là quyển sử đáng tin cậy.

Nay kính. 

Thứ Ba, 6 tháng 10, 2026

6717. Tóm lược. Dàn dựng nền dân chủ: Cuộc trưng cầu dân ý năm 1955 tại miền Nam Việt Nam nhằm phế truất Bảo Đại,”

 Jessica M. Chapman là một sử gia Hoa Kỳ nghiên cứu về lịch sử Việt Nam và quan hệ Việt–Mỹ. Năm 2006, bà công bố bài “Staging Democracy: South Vietnam’s 1955 Referendum to Depose Bao Dai” trên tạp chí Diplomatic History, tập 30, số 4, tr. 671 trở đi. Bài nghiên cứu khảo sát cuộc trưng cầu dân ý ngày 23-10-1955 nhằm phế truất Quốc trưởng Bảo Đại. Chapman sử dụng nhiều tài liệu đã công bố trước đó, đồng thời cho biết bà khai thác thêm tài liệu từ các văn khố Việt Nam để xem xét sự kiện từ chính tình hình chính trị nội bộ miền Nam Việt Nam, thay vì chỉ nhìn qua các nguồn của Hoa Kỳ. 

6716. 2006: Jessica M. Chapman: Staging Democracy: South Vietnam’s 1955 Referendum to Depose Bao Dai*

“Dàn dựng nền dân chủ: Cuộc trưng cầu dân ý năm 1955 tại miền Nam Việt Nam nhằm phế truất Bảo Đại,” * 

BBT xin trân trọng giới thiệu: 

Jessica M. Chapman là một sử gia Hoa Kỳ nghiên cứu về lịch sử Việt Nam và quan hệ Việt–Mỹ. Năm 2006, bà công bố bài “Staging Democracy: South Vietnam’s 1955 Referendum to Depose Bao Dai” trên tạp chí Diplomatic History, tập 30, số 4, tr. 671 trở đi. Bài nghiên cứu khảo sát cuộc trưng cầu dân ý ngày 23-10-1955 nhằm phế truất Quốc trưởng Bảo Đại. Chapman sử dụng nhiều tài liệu đã công bố trước đó, đồng thời cho biết bà khai thác thêm tài liệu từ các văn khố Việt Nam để xem xét sự kiện từ chính tình hình chính trị nội bộ miền Nam Việt Nam, thay vì chỉ nhìn qua các nguồn của Hoa Kỳ.

Chủ Nhật, 4 tháng 10, 2026

6715. Ảnh chụp lá phiếu bầu cử ngày 23-10-1955.

 MỘT ẢNH NGHÌN LỜI. 

Ảnh chụp lá phiếu trong cuộc bầu cử ngày 23-10-1955 tại Quốc Gia Việt Nam. Ảnh Quốc Trưởng Bảo Đại màu xanh, Thủ tướng Ngô Đình Diệm màu đỏ. 

Câu vè bỏ phiếu:
Phiếu đỏ ta bỏ vô bì,
Phiếu xanh Bảo Đại ta thì vứt đi.

6714. Tóm lược 11 tài liệu về cuộc bỏ phiếu ngày 23-10-1955.

 Kính quý bạn đọc. 

BBT xin trình bày nguyên tắc làm Blog:  

1/- Có tài liệu là cần thiết. Hiểu đúng tài liệu mới thật sự quan trọng. Giúp người đọc hiểu tài liệu một cách công bằng mới thật sự hữu ích.

2/- Viết công bằng thì không ai xô ngã được.

Giúp người bình dân hiểu đúng → từ hiểu đúng quý vị bình dân sẽ tự tin hơn → rồi từ đó người bình dân tự suy nghĩ và tự nâng cao hiểu biết của mình.  

Thứ Bảy, 3 tháng 10, 2026

6713. 03.2 HS. 14-10-1955, Điện văn của Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam (Reinhardt) gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ

 Ngày 14-10-1955, Đại sứ Reinhardt từ Sài Gòn gửi Điện văn 1672 về Washington để trả lời Điện văn 1192, ngày 06-10-1955 của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ. Đầu văn bản ghi rõ: “Ref: Deptel sent Saigon 1192” — tức là tham chiếu Điện văn 1192 ngày 06-10-1955 của Bộ Ngoại giao.

Chú ý Điện văn viết: “It is highly doubtful, however, that Diem supporters would command a majority in South Vietnam today in completely free direct elections for an Assembly. Diem would presumably fare better in center. As stated above, however, we believe Diem can be counted on to proceed cautiously, and to see to it that Assembly if and when created contains comfortable govt majority.”

Dịch: “Tuy nhiên, rất đáng nghi ngờ rằng những người ủng hộ Diệm hiện nay có thể giành được đa số tại miền Nam Việt Nam trong một cuộc bầu cử Quốc hội trực tiếp và hoàn toàn tự do. Có lẽ Diệm sẽ đạt kết quả tốt hơn tại miền Trung. Tuy nhiên, như đã nói ở trên, chúng tôi tin rằng có thể trông cậy Diệm sẽ tiến hành một cách thận trọng và bảo đảm rằng Quốc hội, nếu và khi được thành lập, sẽ có một đa số thuận lợi cho Chính phủ.”

Nói bình dân dễ hiểu: ... Nếu có một cuộc bầu cử Quốc hội trực tiếp và hoàn toàn tự do ở miền Nam Việt Nam, Reinhardt nghi ngờ phe ủng hộ ông Diệm có thể không giành được đa số trong Quốc hội.

Link nguyên văn

https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d266?

GPT DỊCH

Quan hệ đối ngoại của Hoa Kỳ, 1955–1957, Việt Nam, Tập I

266. Điện văn của Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam (Reinhardt) gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ

Sài Gòn, ngày 14 tháng 10 năm 1955 – 6 giờ chiều

6712. 03.1 HS. 06-10-1955 Điện văn của Bộ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ gửi Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam.

 Trong thư ngày 27-10-1955, (bài 6711, Blog) Young viết: Tôi rất quan tâm đến Điện văn 1672 ngày 14 tháng 10 của ông, trả lời Điện văn 1192 của chúng tôi.  BBT đi tìm tiếp 02 điện văn đó và đăng tải theo thứ tự thời gian.

03.1 HS

Mối quan hệ giữa điện văn 1192 & 1672. Điện văn của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ ở Washington gửi Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam; là văn bản của cơ quan cấp trên gửi cho cơ quan đại diện ngoại giao trực thuộc. 

Ngày 06-10-1955, Washington gửi Sài Gòn Điện văn 1192. Đến ngày 14-10-1955, Đại sứ Reinhardt từ Sài Gòn gửi Điện văn 1672 về Washington để trả lời Điện văn 1192.

Link nguyên văn

https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d264? 


GPT DỊCH

Quan hệ đối ngoại của Hoa Kỳ, 1955–1957, Việt Nam, Tập I

264. Điện văn của Bộ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ gửi Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam

Washington, ngày 06 tháng 10 năm 1955 – 4 giờ 37 chiều

6711. 08HS. 27-10-1955. Thư của Giám đốc Văn phòng Philippines và Đông Nam Á gửi Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam.

BBT:  Thư có hai mảng chính: nhận định của Young về tiến trình chính trị sau 23-10 và việc Washington thiếu một số thông tin về cách tổ chức cuộc trưng cầu. 09 HS xem bài số 6703 Blog.


27-10-1955: Thư của Giám đốc Văn phòng Philippines và Đông Nam Á (Young) gửi Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam (Reinhardt)

08HS.

Link nguyên văn:

https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d269?

GPT DỊCH

Quan hệ đối ngoại của Hoa Kỳ, 1955–1957, Việt Nam, Tập I

269. Thư của Giám đốc Văn phòng Philippines và Đông Nam Á (Young) gửi Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam (Reinhardt)

Washington, ngày 27 tháng 10 năm 1955

Fred thân mến,

6710. 07HS. 26-10-1955 – Điện văn số 1849, Sài Gòn gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ.

 

26-10-1955 – Điện văn số 1849, Sài Gòn gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ.

Tình trạng tài liệu: Biết chắc Điện văn 1849 tồn tại; nhưng FRUS không công bố toàn văn thành một tài liệu riêng. 

Điện văn này được dẫn tại chú thích 2 của Tài liệu 268 – Điện văn 1846 ngày 25-10-1955; hồ sơ lưu trữ mang số 751G.00/10–2655.

6709. 06HS. 25-10-1955 – Điện văn số 1846, Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam G. Frederick Reinhardt → Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ,

 BBT: 02 ngày sau khi bỏ phiếu ngày 23-10-1955.

25-10-1955 – Điện văn số 1846, Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam G. Frederick Reinhardt → Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ,


Link nguyên văn

https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d268? 

GPT DỊCH

Quan hệ đối ngoại của Hoa Kỳ, 1955–1957, Việt Nam, Tập I


268. Điện văn của Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam (Reinhardt) gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ

Sài Gòn, ngày 25 tháng 10 năm 1955 — 9 giờ tối

6708. 04HS & 05 HS. 18-10-1955: Công văn 123, 124.

Lưu ý: Ngày 05-10-1955 Thủ tướng Ngô Đình Diệm sai Tướng Nguyễn Thành Phương và Đại Tá Lê Văn Tất (Quân đội Quốc gia Việt Nam) kéo quân về bao vây Hộ Pháp Đường khủng bố Đức Hộ Pháp và Đạo Cao Đài. BBT


18-10-1955 – Công văn số 123 và 124, Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Sài Gòn gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ.

Tình trạng tài liệu: Biết chắc hai công văn tồn tại nhưng FRUS không công bố toàn văn; cả hai công văn 123, 124 được dẫn lại trong Tài liệu 278 – Công văn số 146 ngày 29-11-1955 (bài 6703 trên blog), và được lưu trong hồ sơ 751G.00/10–1855.

6707. 03 HS. 02-10-1955 – Điện văn số 1518, Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Sài Gòn gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ.

 Lưu ý: 03 ngày sau, ngày 05-10-1955 Thủ tướng Ngô Đình Diệm sai Tướng Nguyễn Thành Phương và Đại Tá Lê Văn Tất (Quân đội Quốc Gia Việt Nam) kéo quân về bao vây Hộ Pháp Đường khủng bố Đức Hộ Pháp và Đạo Cao Đài. BBT.  

02-10-1955 – Điện văn số 1518, Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Sài Gòn gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ.

Tình trạng tài liệu: Biết chắc Điện văn 1518 có tồn tại, nhưng FRUS không công bố toàn văn thành một tài liệu riêng.