07-04-1955 – Tài liệu số 104: Hội đồng An ninh Quốc gia Hoa Kỳ thảo luận các báo cáo của Collins.
Lưu ý: Nguyên bản là biên bản cuộc họp thứ 244 của Hội đồng An ninh Quốc gia, do Tổng thống Eisenhower chủ tọa, không phải điện văn. Mức độ mật là Tối mật (Top Secret), không phải Lưu hành giới hạn (LQ).
Link nguyên văn
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v01/d104?
GPT DỊCH
07-04-1955 – Số 104 (Tối mật): Hội đồng An ninh Quốc gia
Hoa Kỳ thảo luận về cuộc xung đột giữa Diệm và các giáo phái.
104. Biên bản thảo luận tại phiên họp thứ 244 của Hội đồng
An ninh Quốc gia, Washington, ngày 7 tháng 4 năm 1955
Washington, ngày 7
tháng 4 năm 1955.
Tổng thống chủ tọa phiên họp này. Cùng tham dự có Phó Tổng
thống; Ngoại trưởng; Quyền Bộ trưởng Quốc phòng; Giám đốc Cơ quan Điều hành Hoạt
động Đối ngoại; và Giám đốc Văn phòng Động viên Quốc phòng.
Những người khác tham dự gồm có ông H. Chapman Rose, đại diện
Bộ trưởng Ngân khố; Giám đốc Cục Ngân sách; Giám đốc Cơ quan Phòng vệ Dân sự
Liên bang (tham dự các mục 1 và 2); Chủ tịch Ủy ban Năng lượng Nguyên tử (mục
7); Giám đốc Cơ quan Thông tin Hoa Kỳ (các mục 4–8); Quyền Bộ trưởng Lục quân,
Bộ trưởng Hải quân và Bộ trưởng Không quân (mục 3); Chủ tịch Hội đồng Tham mưu
trưởng Liên quân; Tham mưu trưởng Lục quân Hoa Kỳ, Tham mưu trưởng Hải quân Hoa
Kỳ, Tham mưu trưởng Không quân Hoa Kỳ, Tư lệnh Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ và Tướng
B. G. Barksdale Hamlett thuộc Lục quân Hoa Kỳ (mục 3); Chủ tịch Hội đồng Ủy
viên Đặc khu Columbia (mục 1); Giám đốc Văn phòng Phòng vệ Dân sự Đặc khu
Columbia (mục 1); ông Ralph E. Spear thuộc Cơ quan Phòng vệ Dân sự Liên bang
(các mục 1 và 2); Quyền Giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương; Phụ tá Tổng thống
(mục 2); các Phụ tá Đặc biệt của Tổng thống gồm Anderson, Dodge và Rockefeller;
Đại diện Hội đồng An ninh Quốc gia phụ trách An ninh Nội địa (các mục 1 và 2);
ông Robert R. Bowie thuộc Bộ Ngoại giao; Sĩ quan Hải quân phụ tá Tổng thống;
Thư ký Văn phòng Nhà Trắng; Thư ký Điều hành Hội đồng An ninh Quốc gia; và Phó
Thư ký Điều hành Hội đồng An ninh Quốc gia.
Sau đây là phần tóm tắt nội dung thảo luận tại phiên họp và
những điểm chính đã được ghi nhận.
[Tiếp theo là phần thảo luận về các mục: 1. “Trình bày các kế
hoạch phòng vệ dân sự của Đặc khu Columbia”; 2. “Tình trạng các chương trình an
ninh quốc gia của Hoa Kỳ tính đến ngày 31 tháng 12 năm 1954: Chương trình phòng
vệ dân sự”; 3. “Tình trạng các chương trình an ninh quốc gia của Hoa Kỳ tính đến
ngày 31 tháng 12 năm 1954: Chương trình quân sự”; 4. “Chính sách của Hoa Kỳ đối
với Nhật Bản”; và 5. “Những diễn biến quan trọng trên thế giới ảnh hưởng đến an
ninh Hoa Kỳ”.]
6. Mục tiêu và phương hướng hành động của Hoa Kỳ đối với
Đông Nam Á
(Báo cáo tiến độ ngày 25 tháng 3 năm 1955 của Ban Điều phối
Hoạt động về văn kiện NSC 5405.)
Sau khi Tướng Cabell kết thúc phần trình bày về tình hình
Sài Gòn, ông Dillon Anderson hỏi Ngoại trưởng có muốn báo cáo về những diễn biến
này hay không.
Ngoại trưởng Dulles mô tả tình hình là cực kỳ nghiêm trọng.
Phía Pháp, ngoại trừ trường hợp đáng chú ý là Tướng Ely, rõ
ràng mong muốn Chính phủ Diệm thất bại và được thay thế bằng một chính quyền
thân Pháp.
Thực tế, phía Pháp đã đi xa đến mức đề nghị Bảo Đại triệu tập
Diệm và các lãnh tụ giáo phái đến Cannes hoặc Paris để đứng ra phân xử cuộc
xung đột tại đó.
Mặc dù phía Pháp hiện đã từ bỏ đề nghị này, nhưng rõ ràng là
do mối quan hệ rất mật thiết giữa Bảo Đại và tổ chức Bình Xuyên mà Dulles gọi
là một băng nhóm tội phạm, sự phân xử của Bảo Đại sẽ bất lợi cho Thủ tướng Diệm.
Dĩ nhiên, vấn đề thực sự là Bảo Đại, theo một nghĩa nào đó,
đại diện cho nguyên tắc chính thống về quyền cai trị.
Sẽ vô cùng hữu ích nếu có ai đó có thể “giải quyết” được Bảo
Đại.
Đáng tiếc là những khoản lợi tức ông nhận được từ Bình
Xuyên, lực lượng kiểm soát các nhà chứa và sòng bạc tại Sài Gòn, quá lớn đến mức
không ai có đủ tiền để hối lộ ông thành công.
Ngoại trưởng Dulles giải thích rằng ông cho rằng phía Pháp lẽ
ra phải cho phép Thủ tướng Diệm sử dụng Quân đội Quốc gia để đối đầu và khuất
phục các lực lượng giáo phái.
Tuy nhiên, phía Pháp đã từ chối chấp thuận phương hướng hành
động được đề nghị này.
Sự từ chối của phía Pháp càng khiến người ta bực tức hơn, bởi
Quân đội Quốc gia Việt Nam đã được xây dựng và tổ chức chính nhằm mục đích duy
trì an ninh nội bộ và trật tự công cộng, chứ không phải để chống lại sự xâm lược
công khai từ bên ngoài.
Ngoại trưởng Dulles nói rằng nếu phía Pháp từ chối cho phép
Quân đội Quốc gia thực hiện nhiệm vụ của mình, Hoa Kỳ sẽ cần phải xem xét lại
toàn bộ chính sách đối với Việt Nam Tự do.
Đáng tiếc là trong trường hợp phải xem xét lại chính sách
như vậy, hiện không có phương án thay thế nào thực sự tốt.
Hội đồng An ninh Quốc gia:
a. Ghi nhận báo cáo bằng lời của Ngoại trưởng về đánh giá của
ông đối với tình hình phát sinh từ cuộc xung đột giữa Thủ tướng Diệm và các
giáo phái tại Sài Gòn.
b. Ghi nhận Báo cáo tiến độ được viện dẫn về vấn đề này,
cùng với bản phụ lục mang tên “Tóm tắt những diễn biến tại Đông Dương” do Ban
Điều phối Hoạt động soạn thảo.
[Tiếp theo là phần thảo luận về mục 7. “Những ứng dụng hòa
bình của năng lượng nguyên tử” và mục 8. “Viện trợ của Hoa Kỳ cho Pháp”.]
S. Everett Gleason
Chú thích của tài liệu
1. Nguồn: Thư viện Eisenhower, Hồ sơ Whitman, Hồ sơ Hội đồng
An ninh Quốc gia. Tối mật (Top Secret). Do Gleason soạn thảo ngày 8 tháng 4.
2. Không được in trong tuyển tập. (Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, Hồ
sơ Ban Điều phối Hoạt động: Lot 62 D 430, Đông Nam Á).
3. Phần ghi chép về những phát biểu của Tướng Cabell trong
cuộc thảo luận mục “Những diễn biến quan trọng trên thế giới ảnh hưởng đến an
ninh Hoa Kỳ” như sau:
“Tướng Cabell sau đó cho biết ông muốn đưa ra một vài nhận
xét về cuộc khủng hoảng tại Sài Gòn.
Việc gia hạn thêm bảy ngày thỏa thuận đình chiến giữa Thủ tướng
Diệm và các giáo phái đã tạm thời trì hoãn cuộc đối đầu quyết định giữa các lực
lượng đối địch này.
Phía Pháp rõ ràng không ủng hộ mạnh mẽ Thủ tướng Diệm.
Tướng Cabell kết thúc bằng phần phân tích tương quan lực lượng
giữa Quân đội Quốc gia và quân đội của ba giáo phái.”
4. Các đoạn tiếp theo cấu thành Quyết định số 1376 của Hội đồng
An ninh Quốc gia (NSC Action No. 1376). Một bản lưu được bảo quản tại Bộ Ngoại
giao Hoa Kỳ, Hồ sơ S/S–NSC (Hỗn hợp): Lot 66 D 95.
Hết nguyên văn
Tóm lược: Tại phiên họp
do Tổng thống Eisenhower chủ tọa, Ngoại trưởng Dulles nhận định tình hình Sài
Gòn cực kỳ nghiêm trọng. Ông cho rằng phía Pháp, ngoại trừ Tướng Ely, muốn thay
thế Diệm bằng một chính quyền thân Pháp và đã ngăn cản Diệm sử dụng Quân đội Quốc
gia để khuất phục các lực lượng giáo phái. Dulles cảnh báo Hoa Kỳ có thể phải
xét lại toàn bộ chính sách đối với Việt Nam nếu Pháp tiếp tục ngăn cản. Hội đồng
An ninh Quốc gia ghi nhận báo cáo của Dulles và báo cáo tiến độ về Đông Nam Á,
không đưa ra quyết định hành động mới trong phần biên bản này.